Gestalt terapi yaklaşımı nedir? Ayrışan bir ekol

tarihinde Yudum , Wengood yazarı tarafından güncellendi

Gestalt yaklaşımı, kendine özgü bakış açısı diğer psikoterapi yaklaşımlarından ayrışır. Gestalt terapi yaklaşımı, 1940'lı yılların sonunda, Fritz Perls, Laura Perls ve Paul Goodman tarafından geliştirilmiştir. Gestalt terapiye göre bütüncüllük ve alan kavramı başarılı bir psikoterapi yaklaşımı için olmazsa olmaz. Gestalt terapi yaklaşımına göre, insan duygu, düşünce ve bedeniyle bir bütün, sonuç olarak bedensel, zihinsel ve duygusal yaşantılar bir bütün olarak ele alınmalı. Aynı zamanda, bütüncüllük temeliyle insanın çevre ile arasındaki ilişki de değerlendirme yapılırken göz önünde bulundurulmalıdır. Çünkü alan kuramına göre insanlar, yaşadıkları alan ve bağlam anlaşılmadan, anlaşılamazlar. Kafanız karıştı mı? Gelin daha detaylı bakalım.

Gestalt terapi yaklaşımı nedir? Ayrışan bir ekol
Özet

Gestalt terapi yaklaşımı ve ilkeleri

Gestalt yaklaşımının temel ilkesi; insanı sade bir birey olarak düşünmeyi değil, çevresi ile etkileşim içerisinde de değerlendirmeyi esas alır. Yani insan hem kendi bütünlüğünden hem de alan ve bağlam ile ilişkisel bütünlüğünden ayrı değerlendirilemez.

Almanca bir terim olan "gestalt", nesne ve nesnenin içinde bulunduğu çevre ile bütününü ifade eder. Yani nesne bağlamdan ayrı düşünülemez. Örneğin, bir bıçak salatalık doğrarken farklı, eşini öldüren kocanın elinde farklı duygu, düşünce ve çağrışımlara neden olur. Yani farklı bir gestalt oluşturur.

🧠Bu bakış açısının insana uyarlanması halinde şunu söyleyebilriz; insanı duygu, düşünce ve beden bütünlüğü içerisinde düşünmenin yanı sıra, çevresi ile etkileşimleri ile değerlendirmeliyiz. Kendimizle, başkalarıyla ve aynı zamanda dünyayla temas kurma şeklimize odaklanmalıyız.

Gestalt terapisi, bir kişi ve çevresi arasındaki dengeyi sağlayan devam eden sürecin farkındalığını vurgular. Her durumun şimdiki zamanı ile ilgilenir, bu yüzden hümanist veya varoluşçu psikolojinin akımında sınıflandırılır.

Alan kuramı ve bütüncül bakış açısı

Alan kuramı der ki; insan, çevresi ve bağlam anlaşılmadıkça, anlaşılamaz. Bir hasta size hikayesinden bahsettiğinde, onun geçmişini anlamamız mümkün değildir. Onun anlatımlarından tek ulaşabileceğimiz bilgi, "şu anda ve burada" hasta geçmişini nasıl algılıyor.

Bütüncül bakış der ki; insanı zihinsel, bedensel, ruhsal olarak bölemeyiz. Aynı zamanda, birey, kendi içinde bir bütün olarak ele alınırken, içinde bulunduğu çevreden de ayrı olarak değerlendirilmemelidir. İnsan sosyal bir varlık, dolayısıyla sürekli etkileşim halinde. Dolayısıyla ortaya çıkan psikolojik sorunlar, birey ve çevre arasındaki temaslara da dayanmaktadır.

Gestalt terapi aynı zamanda varoluşçu bir yaklaşımdır. Birey her zaman seçim yapma ve kendisini yeniden var etme gücüne ve yeteneğine hakim. Bugün, hayvan doğamıza aykırı, bastırılmış bir dizi içgüdü ile yaşıyoruz. Kendimizi sürekli olarak ayarlama mekanizması geliştirmişiz. Haliyle bireyin kendine yabancılaşması zaten beklenen bir durum ve bir ruhsal çatışmaya neden olabiliyor. Bu durumla baş etmenin tek yolu; "kendini tanımak ve olduğu gibi kabul etmek".

Varoluşcu yaklaşım ve benlik teorisi

Maslow Piramidi, insanın temel ihtiyaçlar hiyerarşini ortaya koyar. İhtiyaçlar arasında yerini alan "kendini gerçekleştirme yolculuğu" esnasında, birey sürekli olarak sorunlar, fırsatlar ve alternatiflerle muhattap. Bu yolculuk ölüm, yalnızlık, belirsizlik, özgürlük ve sorumluluk gibi varoluşsal gerçeklerle dolu. Ortaya çıkan kaygı veya sıkıntı, nevrotik olmayan bir kaygı olarak kabul edilmeli. Ve hatta bu varoluşsal sancılar, bireyi hayatını anlamlandıracak olan unsurlar olarak kabul edilmeli ve bu farkındalıkla göğüslenmeli.

Bugün ruh sağlığı için, kişi ihtiyaçlarını farkında olmalı, çevresel koşulları doğru algılayabilmeli ve ihtiyaçları ile çevresel koşulları birbirine uyumlu hale getirebilmelidir. Gestalt yaklaşımına göre ruh sağlığının bozulmasındaki ana faktör kişi ile çevre arasındaki uyumsuzluk. Örneğin, danışanın "şimdi ve burada" olma halinde hoşnutsuzluk hüküm sürüyorsa, bu temas engellenmiş, gergin, soğuk gibi görünüyorsa, Gestalt terapi esnekliği yeniden sağlamayı amaçlayacaktır.

Benlik teorisi Gestalt terapisinin bir başka temelidir. Benlik, dünyada varolma biçimimizdir. Nitekim Gestalt, hastayı kendi değişiminin merkezine koyar, onu baş aktör yapar. Bu nedenle, kişinin kendi ihtiyaçlarımızı karşılamak için yaşamsal becerilerini geliştirmesi, ancak her zaman dışarıyı hesaba katması meselesidir. Gestalt terapide hasta kendi değişiminin aktörüdür.

🧠 Gerçekten de, bir sorunun nedenlerini aramak yerine, Gestalt terapisi hastayı kendisine nasıl olduğunu sormaya davet eder: Beni bu duruma getiren süreç nedir? Geleneksel terapiden farklı olarak, burada geçmişe bakmaya, hastanın hikayesini yeniden oluşturmaya gerek yoktur. Mevcut anda kalmak ve o an, orada olmaya odaklanmak gerekir.

Gestalt terapinin temel amacı nedir?

Gestalt terapisinin amacı, bireyin hayatta karşılaştığı durum ve olaylar karşısında işlevsel tepkiler verebilmesi için farkındalık oluşturmaktır. Farkındalık ile yaşam becerileri gelişecek ve sonuç olarak kişi, daha huzurlu ve tatmin dolu bir yaşam sürebilecektir.  

Gestalt terapisi herkesin, yetişkinlerin, ergenlerin veya çocukların tedavi edilmesi için uygun kabul edilir:

  • ilişki sorunları: utangaçlık, dışlanmışlık hissi
  • duygusal sorunlar: çift sorunları, ayrılık ve yas
  • yeme davranışı bozuklukları
  • ruhsal bozukluklar: stres, kaygı, anksiyete, depresyon, bipolar bozukluk, psikosomatik bozukluklar

1970'lerden bu yana, Gestalt'ın iki ana akımı ortaya çıktı: biri tam anlamıyla saf Gestalt terapisi olarak adlandırılabilecek ve benlik teorisine sadık kalan yaklaşım, diğeri, kişisel gelişim alanında daha çok kullanılan ve kendini yeniden inşa etmeyi amaçlayan yaklaşım. Her iki durumda da, kişinin yaşamını kontrol etmesi, kendini göstermesi, gelişmesi, potansiyelini keşfetmesi ve bu nedenle kişisel yaşam koçluğu, iş veya grup koçluğuna doğal olarak uyum sağlayabilen bir ekol olarak kabul edilebilir.

Gestalt yaklaşımına dayalı bir psikoterapi seansı nasıl gerçekleşir?

Gestalt terapi, bireysel veya grup halinde uygulanır, hastanın durumuna en uygun terapi biçimine terapist karar verir. Genel olarak 2 ila 3 yıl boyunca haftada bir uygulanan seanslar, orta veya uzun vadeli tedavinin bir parçasıdır. Genellikle birkaç ay sonra hastalar ilişkilerinde ve günlük yaşamlarında kendilerini daha iyi hissetmeye başlarlar. Ancak unutmamak gerekir ki, başarıları sürdürülebilir bir şekilde pekiştirmek daha fazla zaman alır.

Bu terapinin bir seansı 3 eksen etrafında gerçekleşir:

  • Sözelleştirme: Hasta durumu, sorunu hakkında konuşur, terapist onun jestlerine ve duygularına dikkat etmesine yardımcı olur.
  • Deneyimselleştirme: Hastanın kendisiyle, başkalarıyla veya nesnelerle nasıl etkileşime girdiğini not etmek için rol yapma veya sanatsal yaratıcılıktan destek alınan kısım.
  • Değişim: İkinci aşamaya göre terapist, hasta ile çevresi arasındaki temasları ve ilişkileri dengelemek için başlatılacak bir değişime yol açmanın yollarını arar.

Yazar notu: kendi kendini iyileştirebilme yeteneğine odaklanan farkındalığa dayalı bir yaklaşım

Gestalt terapinin ilkeleri çekici geliyorsa, kişisel yaşamınızda zorluklarla karşılaştığınızı düşünüyor ve bir şeylerin yanlış gittiğini hissediyorsanız bir ruh sağlığı uzmanı ile iletişime geçmenizi tavsiye ederim. Birlikte, durumunuzu değerlendirebilecek ve uzun vadede gelişmenizi sağlayacak yeni davranışlar ortaya koyabileceksiniz.

Ekonomik sıkıntılar bu yolda adım atmanıza engel oluyorsa; ücretsiz psikolojik destek almanın yolları olduğunu unutmayın!

🤗"KENDİNİ DİNLE, KABUL ET VE MUTLU OL! HEMEN ŞİMDİ, BAŞLA..."
#BornToBeMe

Kaleme alan Yudum , Wengood yazarı

🤩Hayatımı fiziksel ve zihinsel harekete adadım. 🖋️Yazmayı, 💭düşünmeyi, 📖okumayı ve 🔎araştırmayı çok seviyorum. 😺💕🧘‍♀️Kedim ve yoga matım vazgeçilmezim.

En yeni makaleler

“Neden çekingenim?” Utangaçlık nasıl yenilir? (6 madde)

Kişilik özellikleri utangaç olan insanlar sosyal ortamlarda kendilerini ifade ederken olduklarını ortaya koymaktan çekinebilirler. Utangaç kişilerden sık sık duyacağınız şikayetlerden biri sosyal beceri eksikliği olacaktır. Topluluk içinde konuşma ya da yeni insanlarla tanışma fikri utangaç insanlar için kaygı ve korku sebebi. Kırmızı bir surat, titrek bir ses, gülerken kendini saklayan bir çift el... Günlük hayat böyle akıp gidiyor ve sen ardından bakıyorsan bu makale tam sana göre! Konfor alanından çıkmamak ve bir köşede gizli kalmak seni bir yere götürmeyecek ve güzel günleri ya da ilginç insanları özlemeye devam edeceksin. Yavaş yavaş ama emin adımlarla utangaçlığı yenmek mümkün. Kendini olduğun gibi kabul ederek şartları değiştirmenin zamanı geldi! 💪

Myers-Briggs Kişilik Testi | MBTI 16 kişilik tipi ve özellikleri

MBTI, Carl G. Jung'un kişilik ve karakter analizi çalışmalarına dayanarak ortaya çıkmış bir kişilik çözümleme envanteri. Kişisel gelişim alanında dünyada en çok kabul gören yöntem olan “Myers Briggs kişilik testi” bir dizi harf çiftinden oluşan 16 farklı karakterden bahsediyor. Bu yazıda “MBTI nedir?” detaylıca açıklayacağız..

Sağlıklı ilişkiler ve sosyal hayat | Olmazsa olmaz 7 unsur!

Sosyal bağları, bizim en temel ihtiyaçlarımızı besleyen bir damar olarak düşünürsek, ilişkilerimizin ne kadar sağlıklı olup olmadığı hayatla baş etme şeklimizi, bakış açımızı, ruh sağlığı durumumuzu doğrudan etkiliyor. Örneğin; sağlıklı iletişim kuramadığım insanlarla etkileşimlerde bulunmak beni mutsuz ve hayata pozitif bakamayan bir insan haline getirebilir. Öyleyse, insanlarla ilişkilerimden neler beklemeliyim sorusunu kendimize sormakta fayda var.

Sağlıklı iletişim nedir? Temel koşulları nelerdir?

Birisi ile iyi geçinmek, her zaman sağlıklı iletişim kurduğunuz anlamına mı gelir? Bence bu mümkün değil. Sağlıklı iletişim dediğimiz tarafların kendilerini özgürce ifade edebildikleri bir alandır bence. İletişim süreci iletişim kurarken kendimizi ne kadar doğru ifade ettiğimiz ile doğrudan ilişkilidir. Etkili iletişim kurmanız için bir çok teknik mevcut elbette, ancak biz bugün sağlıklı iletişim kurmanın temel koşullarından bahsedeceğiz. Daha bireysel bir bakış açısıyla kendimizi ifade edebilmenin önemini vurgulayacağız. Çünkü sağlıklı iletişimin temel koşullarını farkında olmak ilişkilerimizi kurmak için de oldukça önemlidir.

Control freak hastalığı | Kontrol deliliği nasıl aşılır?

Hayatınızda olup bitenler gibi çevrenizde olup biten şeyleri de kontrol ettiğinizi mi fark ediyorsunuz? İşler beklediğiniz gibi gitmediğinde panik atak, aniden sinirlenme, huzursuzluk veya alınganlık? Bir control freak söz konusu olduğu zaman stres ve kontrol etme veya yönetme takıntısı hem (farketmese de) kişiyi hem de çevresindekileri yorar. Kontrol takıntısına sahip olduğunu düşünüyorsan doğru yerdesin! Control freak hastalığı nedir? Hayatınızı nasıl etkiler? Olumlu ve olumsuz yanları nelerdir? Hepsini fark etmenize yardımcı olacak bir içerikle karşınızdayım.

İhanet nedir? Kazık yediğinizde tavrınız ne olmalı?

İster arkadaştan gelsin ister sevgiliden, ihanet son derece acı vericidir. Özellikle de yakın insanlardan geliyorsa... Kazık yemek, hayal kırıklığı, öfke, haksızlığa uğramışlık gibi çok yoğun ve olumsuz duyguları tetikler, dolayısıyla sağlıklı düşünmek zorlaşır. Kendinizi ve özgüveninizi yeniden nasıl inşa edebilirsiniz? İhanete uğradıktan sonra bu zorlukların üstesinden gelmek için 5 ipucumuz.

Dişil enerji nedir? Dişil enerjiyi yükseltme yolları

İnsanlar da dahil olmak üzere evrendeki enerji dengesinin oluşturduğu "bütünün" her bir parçasında dişil ve eril enerji mevcuttur. Günümüzün yaşam koşulları, tatmin olma hissimizi başarı, güç ve paraya odakladığı için, biz kadınlar farkında olmadan "eril enerjiye" kapılıyor ve dişil enerjimizi bastırabiliyoruz. Dişil enerji hayatın akışına uyum sağlama ve yaratıcı yönünü kucaklamayı temsil eder. Aynı zamanda duygularımızın ve sezgilerimizin yansıması olarak kabul edilir. Duygularımızın ve sezgilerimizin yansıması olarak kabul gören dişil enerjiyi yükseltmek içsel sürecimiz ile uyum sağlamak ve ruhu beslemek ve yaşam enerjisini yeniden uyandırmak için çok önemli.

Cinsel fanteziler & Psikoloji | Sex fantezileri bize ne söyler?

Hepimizin, sahip olduğumuz hayal dünyasında cinsel fantezileri vardır. Cinsel yaşam her ne kadar toplumumuzda tabu olarak görülse de kişide cinsel uyarılmayı tetikleyen fantezilerin olması gayet normal ve sağlıklı. Kişinin hayal ve zevk dünyasına kalmış olan bu fanteziler kişiden kişiye değişse de, bir takım yaygın cinsel fanteziler mevcut. Çünkü cinsel fantezilerin çoğu aslında psikolojik ihtiyaçlarla ilişkili. Ait olmak, sahip olmak, beğenilmek, arzu ve heyecan... Bu yazıda en yaygın 9 cinsel fantezi ve psikolojik açıklamaları var.

En Yaygın Sex Fantezileri | 7 cinsel fantezi kategorisi

Öncelikle sex fantezileri tamamen normaldir. Herkesin cinsel fantezileri olduğunu söyleyerek söze başlayalım. Evet, tüm insanların cinsel isteği bulunur ve tabu olan cinsel istekler maalesef çok dile getirilmese de herkes bu alanda fantezilere kapılır. Kimileri tarafından sapkınlık olarak kabul görse de herkesin cinselliğini keşfetme arzusu vardır ve bu bir özgürlüktür. Golden shower, oral seks cunnilingus, BDSM sahneleri, kostümler, eş değiştirmeler, partnerin üstüne başına boşalmak, grup seks partileri... yanaklarınız yeterince kızardıysa ve gözleriniz büyümeye başladıysa tabusuz sansürsüz, önyargısız, cinsel fanteziler dünyasına kısa bir bakış atalım kendimizi her yönümüzle keşfedip kabul etmeye hazırlanalım.

Ayna teorisi nedir? Psikolojide ayna etkisi

Jacques Lacan’ın ayna teorisine göre, kimliğimizi karşımızdaki kişinin üzerinden yansıtarak inşa ederiz. Dolayısıyla, karşımızdaki insanın sevip sevmediğimiz özellikleri kendi kişiliğimize ait sevdiğimiz ya da sevmediğimiz özelliklerinin yansımaları anlamına gelir. Ayna etkisi, ayna nöronlar sayesinde empati kurmanın bir yolu iken aynı zamanda savunma mekanizması olarak da işlev görebilmekte. Lacan' a göre ayna etkisini anlamak ve bu kavramı bilinçli şekilde kullanmak, günlük ilişkilerimizi önemli bir ölçüde etkileyebilir.

İyi hissetmek için sosyal medyada da sana eşlik edelim mi?

Psikologlar ve Koçlar ile buluşmalardan oluşan RDV Coaching serisini takip edin!

🎧 Spotify

İşe gidip gelirken, yürüyüşe çıkarken, yemek yaparken veya yerken, uyumadan önce veya sabah kahvaltıya eşlik etsin diye... Kendinle biraz kaliteli vakit geçirmek için koçlarla ve psikologlarla her hafta işlediğimiz konuları takip et!

Spotify üzerinden RDV Coaching serimizi Podcast şeklinde takip edebilirsiniz!

🎥 Youtube

Youtube'da boş boş dolanmaktan bıkanlara müjde! Kanala 💜abone ol , 🔔 bildirim zilini aç ve tabii, 👍videoları beğenmeyi ve ✍🏻 bize yorumlardan ulaşmayı unutma!

RDVCoaching serisi video hali!

Ve daha fazlası... Örneğin; Aslı ile Yoga seansları

Ayrıca dergide olup bitenleri Instagram ve Pinterest üzerinden sürekli paylaşıyoruz!

Dergide neler olup bittiğini sosyal medya paylaşımlarımızdan da takip edebilirsin! En sevilen içerikler, günlük mutluluk, destek ve motivasyon dozları! Kısacası kız kardeşlerin asla kaçırmaması gerekenler!

Instagram📸

📍Pinterest