“Vejetaryen olmak istiyorum” Vejetaryen beslenmeye geçiş

tarihinde Damla , Wengood yazarı tarafından güncellendi

Vejetaryen nedir? Vejetaryen olmanın et ürünlerini tüketmeyi kesmek ile mümkün olduğu düşünülüyor fakat vejetaryen beslenmeye geçmek isteyenlerin bilmesi gerekenler bundan daha fazlası. “Et yemiyorum” demekten daha fazlasını içeriyor bu vejetaryen diyet. Az önce yine hayvan istismarıyla ilgili korkunç bir video izlediniz ve artık dayanamıyorsunuz. Yarından itibaren vejeteryanlığa geçiyorsunuz! Ama nasıl yapmalı, nereden başlamalı? Öncelikle kaçınmanız gereken 5 durum var!

“Vejetaryen olmak istiyorum” Vejetaryen beslenmeye geçiş
Özet

Vejetaryen ne demek? Nasıl vejetaryen olunur? 

1842 yılında kullanılmaya başlanan vejetaryen sözcüğü, Latincede "sağlam, canlı, yaşam dolu" anlamına gelen vegetus sözcüğünden gelir. Vejetaryenlik dinsel, ahlaki ve beslenmeye ilişkin nedenlere dayanır.

Hayvanları yemek için beslemenin ve öldürmenin yanlış olduğunu düşünüyor olan vejetaryen kırmızı et ve kümes hayvanları içeren besinleri tüketmez ve hayvansal maddelerden yapılan ya da hayvanlarda denendiğini bildikleri temizlik ve güzellik ürünlerini de kullanmaz. 

Vejetaryenlik kendi içinde çeşitli sınıflara da ayrılabilir. Bu sınıflandırmaya bağlı olarak vejetaryen diyet kişiden kişiye değişiklik de gösterebilir.

Vejetaryen Diyet Sınıfları nelerdir?

vejetaryen beslenme sınıfları

  • Lacto vejetaryenler: Her türlü et ve et ürünleri ile birlikte yumurta tüketmeyi de reddeder. Süt ve süt ürünlerini tüketiminde esnektir.
  • Ovo Vejetaryenler: Her türlü et ve et ürünüyle birlikte süt ve süt ürünlerini tüketmeyi de redderler. Yumurta tüketiminde ise esnektirler.
  • Ovo-lacto vejetaryenler: Her türlü et ve et ürünlerini tüketmeyi reddederler. Yumurta, süt ve süt ürünlerini tüketiminde esnektir.
  • Pesketaryenler: Et ürünü olarak sadece balık tüketimini içeren diyettir.
  • Veganlık: Her türlü hayvansal ürünü tüketmeyi reddedemekle kalmayan veganlar, hayvanların kullanımını imkân dâhilinde reddederler. Birçok vegan, aynı zamanda hayvanlar üzerinde test edilmiş veya hayvansal katkı maddesi içeren makyaj ürünleri ile birlikte, kürk, deri, yün ve ipek gibi giyim eşyalarını kullanmazlar.

Hayvancılık sektörü ve doğa

Bazıları da vejetaryenliği doğal çevrenin korunmasına dayandırırlar ki bu çok da yanlış bir inanış değil. Çünkü hayvancılık sektörü çevreye en büyük zararı veren sektörlerin başında geliyor.

Hayvancılık sektörünün devamlılığı için kurulan fabrikalar, işin lojistik boyutu, hayvanların beslenebilmesi için kullanılan kaynaklar ve tüm bunlar neticesinde oluşan atıklar dikkate alındığında bu sonuca şaşırmak saçma olurdu.

Bugün et ve hayvancılık sektörünün neredeyse tamamı endüstriyel olarak gerçekleştiriliyor. Bu da fabrikaların kurulmasına, ulaşım, dağıtım gibi yan kullanımların oluşmasına neden oluyor. Bu fabrikalarda ve yan kullanımlarda fosil yakıt kullanımı, üretilen hayvanların sindirimi sonucunda atmosfere yayılan metan gazı oranı, hayvan gübrelerinin ise karbondioksit yayması, hayvansal akıntıların sulara karışarak çevre kirliliğine sebep oluyor olması gibi faktörler doğaya en çok zararı veren şeylerden sadece bazıları.

Oysa çiftlik hayvanları için ayrılan alandan daha az alanda yeterli sebze yetiştirmek aslında mümkün ve insanların yiyecek gereksinimini sebze ve meyvelere dayanarak karşılamak daha kolay bir yol.

Vejetaryen olmak isteyenleri bekleyen 5 tuzak

Et tüketimini az miktarda gerçekleştirmek veya tamamen bitirmek hemen hemen herkesin aklına geliyor ama insanın alışkanlıklarından vazgeçmesi o kadar kolay olmuyor. Bunca zamandır, belki bir kaç kez bu yola girmeyi denediniz bile ama, denemeler hüsran ile sonuçlandı.

Vejetaryen beslenmeye geçiş döneminizi kolaylaştıracak veya hiç zorlanmadan et yerine beslenme alışkanlarınızı değiştirmenize yardımcı olacak bir takım ipuçlarını sizin için sıraladık.

Et yemeyi bırakmadan önce, acemi vejetaryenlerin sıklıkla karşılaştığı ve tuzak niteliğinde olan 5 durumu senin için derledik.

1. Yarın başlayacağım deme

İster uzun bir düşünme sürecinin sonucu olsun, ister anlık bir hevesin sonucu olsun, bir gecede vejeteryan olamazsınız. Hayır, hazırlanıyoruz, yoksa motivasyon geldiği kadar çabuk düşebilir ve moralimiz yerle bir olup çaresiz ve yapamayacak gibi hissedebiliriz. 

Tavsiyemiz: hedefini aklında tut, ana fikirde kal ve yavaş yavaş yol alman gerekeceğini farkında ol. Et yiyene bu durum oldukça garip gelecek. Yüzyılların öğrettiği bir beslenme alışkanlığına baş kaldırıyor ve zor bir iş yapıyorsun. Kendine yüklenme.

>>> Magnezyum eksikliği: Doğru magnezyum takviyesi seçimi

2. Bilinçlen

Vejetaryenliğe körü körüne başlamayız. Nadir de olsa hayvansal protein eksikliklerinden kaçınmak veya bunları yeterli bir şekilde telafi edebilmek için iyi bilinmesi gereken bir diyet tipi bu. İyi bir vejetaryen diyet için bakliyatları, tahılları, nişastaları, protein açısından zengin bitkisel ürünleri vb. birleştirmeyi öğrenmeli. 

  • Soya ürünlerinde hakkında neler bilmelisin? 
  • B12 vitamini hangi bakliyatlardan veya sebzelerden alınabilir?
  • Demir ve çinko zengini yiyecekler hangileridir? 

Bu konuda güvenilir kaynaklardan bilgi alman gerek. Size ilham verebilecek ve yeni yiyecekler keşfetmenizi sağlayacak birçok yemek kitabı bulmak mümkün. Vejetaryen beslenmeyi teşvik eden Instagram hesaplarını da takipte kal! 

Göreceksin bir süre sonra gluten ağırlıklı beslenmede yaşanan karın şişkinliği, et yemeklerinin verdiği ağırlık bunların hepsi ortadan kalkacak ve sağlıklı beslenme hayatının otomatik olarak bir parçası haline gelecek. 


Bonus

Vejetaryen tarifler Instagram hesabı size birbirinden lezzetli vejetaryen ve vegan tarifler sunuyor. 


3. Gizli hayvansal gıdalara dikkat et

Belgeleme ve etiket düzeni her geçen sene daha kapsamlı hale gelse de, tükettiğiniz ürünler et bazlı olmasa da içerişinde et bazlı bileşenler içermesi muhtemel. Örneğin: Jelatin, domuz yağı, karmin, isinglass, oleik asit ve kuyruk yağı vb.

Bu yüzden en ufak şüphe uyandırabilecek ürünlerden kaçınmanı tavsiye ederiz. Bazı tatlılar, şekerlemeler, meyve suları, yoğurtlar, soslar vb. Söz konusu olduğunda gözünü açık tut.

4. Pratik çözümlere kaçarak bu düzen devam etmez

Diyetimizden bir öğeyi çıkardığımızda, genellikle başka bir şeyle telafi etmeye çalışırız. Sık sık bizi cezbeden peynir ve fast food'dan vejetaryen burger olsa dahi sakınmaya çalış. Bunu söylememizin amacı seni yeni tarifleri keşfetmeye teşvik etmek. Ancak bu şekilde yeni alternatifler keşfederek bu yolda her gün güçlenip hedefine ulaşabilirsin. Ayrıca bitkisel beslenmenin binlerce faydasından bu tür hazır yiyecekler ile mahrum kalabilirsin.

>>> Yemek ve mutluluk ilişkisi: mutluluk veren besinler

5. Söylenenleri duymamayı öğrenin

Gittikçe daha fazla takipçi kazansa bile, vejetaryen diyet veya bitkisel beslenme, hala “az çok şiddet içeren” bir alay veya yorum kaynağı. "Sadece modayı takip etmek istiyorsun", “Hiç mi et yemiyorsun?”, "Eksiklerin olacak, sağlıksız olacaksın", "Yani sadece tohum mu yiyeceksin?", “Ne yani, sadece otla mı besleneceksin?”. Tüm bunların karşısında dik durmamız, kibarca yanıt vermemiz ya da sadece gülümsememiz ve akışına bırakmamız gereken o kadar çok söz ve yorum var ki.

Ayrıca vejetaryen bir diyetin yaşam tarzında bir değişiklik içerdiğini ve dolayısıyla sosyal yaşamınızı etkilediğini de bilin. Bir sonraki kurban bayramında aile toplandığında, arkadaşının ailesine yemeğe davet edildiğinde ve etli bir tabak yemek sana ikram edildiğinde ne dediğimizi anlayacaksın. Etli bir yemekle karşı karşıya kalacağınız pek çok durum olacak. Bu yüzden başlamadan önce kendinden emin olmalı ve kararlı durmalısın!

Bizim en sevdiğimiz vejetaryen tariflerden biri: Mantar kokoreç!

Evde kokoreç yapmak mı? Hem de en alâsı👌🏻 Yalancı kokoreç deyip lezzetini aşağı çekmek bu leziz tabağa ayıp olur. Evet bu kokoreç mantar ile yapılıyor. Çok da güzel oluyor denemelisiniz kesinlikle. Sadece 20 dakikanızı alıyor. Bu lezzetten mahrum kalmayın deriz...

İşte tarifi:

Malzemeler:

📌yarım kilo istiridye mantarı

📌5 kaşık zeytin yağı

📌Mevsimiyse 2 domates

📌1 soğan

📌1 biber

📌1 diş sarımsak

📌Tuz

📌Karabiber

📌Bolca kekik

📌Bolca kimyon

Hazırlanışı:

Mantarları zeytin yağında kuşbaşı doğrayıp kavurun. Ateşin altı iyice açık olsun ki mantarlar su salmasın. Soğanları da küp küp doğrayıp soteleyin. İçerisine sarımsak ve biberlerde eklenip sotelenir. Daha sonra, küp şeklinde doğranmış domatesleri (veya mevisimi değilse salça) ekleyin. Biraz daha ateşte pişirin. En son baharatları ekleyin, bu kısımda isteğe göre elinizi bol tutabilirsiniz. En Tuz ve baharatlar eklendikten sonra 4-5 dakika daha pişirin. Çünkü lezzeti veren esas baharatlar. Pişen içi, ekmek arasına koyup servis edebilirsiniz. Bu lezzetli tarifi kesinlikle denemenizi tavsiye ediyoruz. İsteyen tarife biber de ekleyebilir. Şimdiden afiyet bal şeker olsun.

Yazar notu: Vejetaryen beslenmenin sağlığa yararları

Bugün birçok insan sağlıklı yaşam için vejetaryen beslenme tarzını seçmekte ve sürdürmekte.  Son yıllarda özellikle gelişmiş batı toplumlarında vejetaryenliğin yayılmasında, sağlık gerekçesi başta gelmektedir. Çalışmalar vejetaryen beslenme ve sağlık arasında pozitif bir ilişki olduğunu göstermektedir.

Genellikle kalp damar, yüksek kan basıncı, diyabet, karın şişkinliği, veya şişmanlık ve bazı kanser türleri vejetaryenlerde vejetaryen olmayanlara kıyasla daha az görülmektedir. Araştırmalara göre vejetaryenler, et yiyenlere göre kalp hastalığına %30, kansere %40 daha az yakalanmaktadırlar.

Vejetaryen beslenme tarzını benimseyen kişilerin, fazla et-et ürünü tüketenlere göre yüksek tansiyon riski de düşüktür.
Bunun sebebi olarak vejetaryen diyetlerinin toplam yağ,doymuş yağ ve kolesterolden fakir olmasının yanı sıra lif içeriği yüksek sebze, meyve ve kurubaklagil gibi besinleri içermesinden dolayı kan basıncının düzenlenmesinde etkili olan potasyum, magnezyum ve kalsiyumun bol miktarda vücuda alınması, sodyumun ise az olması gösterilmektedir.

Vejetaryen olmak her zaman sağlıklı bir yaşam tarzı sürdürüldüğü anlamına da gelmez. Vejetaryen beslenmeyi kötü planlamak bazı beslenme yetersizliklerini artırabilir.

🤗"KENDİNİ DİNLE, KABUL ET VE MUTLU OL! HEMEN ŞİMDİ, BAŞLA..."
#BornToBeMe

Kaynak

Doç. Dr. Efsun Karabudak

HAYTAP

Kaleme alan Damla , Wengood yazarı

Kahkahası ile meşhur, hayatı olabildiğince tiye alan birisi... Sloganı: aslında çok basit... Ne istiyor: Herşeyin çok ciddiye alınmadığı ve hayat sevincinin esas alındığı bir dünya...

Yorumlar

Merhabalar Mantar kokoreç tarifini yazarken tereyağ eklemişsiniz. Tereyağ da hayvansal üründür. Düzeltmek istedim. Eksik biliyorsam sizler yorumumu düzeltiin isterim sağlıklı günler.. :)

En yeni makaleler

“Neden çekingenim?” Utangaçlık nasıl yenilir? (6 madde)

Kişilik özellikleri utangaç olan insanlar sosyal ortamlarda kendilerini ifade ederken olduklarını ortaya koymaktan çekinebilirler. Utangaç kişilerden sık sık duyacağınız şikayetlerden biri sosyal beceri eksikliği olacaktır. Topluluk içinde konuşma ya da yeni insanlarla tanışma fikri utangaç insanlar için kaygı ve korku sebebi. Kırmızı bir surat, titrek bir ses, gülerken kendini saklayan bir çift el... Günlük hayat böyle akıp gidiyor ve sen ardından bakıyorsan bu makale tam sana göre! Konfor alanından çıkmamak ve bir köşede gizli kalmak seni bir yere götürmeyecek ve güzel günleri ya da ilginç insanları özlemeye devam edeceksin. Yavaş yavaş ama emin adımlarla utangaçlığı yenmek mümkün. Kendini olduğun gibi kabul ederek şartları değiştirmenin zamanı geldi! 💪

Myers-Briggs Kişilik Testi | MBTI 16 kişilik tipi ve özellikleri

MBTI, Carl G. Jung'un kişilik ve karakter analizi çalışmalarına dayanarak ortaya çıkmış bir kişilik çözümleme envanteri. Kişisel gelişim alanında dünyada en çok kabul gören yöntem olan “Myers Briggs kişilik testi” bir dizi harf çiftinden oluşan 16 farklı karakterden bahsediyor. Bu yazıda “MBTI nedir?” detaylıca açıklayacağız..

Sağlıklı ilişkiler ve sosyal hayat | Olmazsa olmaz 7 unsur!

Sosyal bağları, bizim en temel ihtiyaçlarımızı besleyen bir damar olarak düşünürsek, ilişkilerimizin ne kadar sağlıklı olup olmadığı hayatla baş etme şeklimizi, bakış açımızı, ruh sağlığı durumumuzu doğrudan etkiliyor. Örneğin; sağlıklı iletişim kuramadığım insanlarla etkileşimlerde bulunmak beni mutsuz ve hayata pozitif bakamayan bir insan haline getirebilir. Öyleyse, insanlarla ilişkilerimden neler beklemeliyim sorusunu kendimize sormakta fayda var.

Sağlıklı iletişim nedir? Temel koşulları nelerdir?

Birisi ile iyi geçinmek, her zaman sağlıklı iletişim kurduğunuz anlamına mı gelir? Bence bu mümkün değil. Sağlıklı iletişim dediğimiz tarafların kendilerini özgürce ifade edebildikleri bir alandır bence. İletişim süreci iletişim kurarken kendimizi ne kadar doğru ifade ettiğimiz ile doğrudan ilişkilidir. Etkili iletişim kurmanız için bir çok teknik mevcut elbette, ancak biz bugün sağlıklı iletişim kurmanın temel koşullarından bahsedeceğiz. Daha bireysel bir bakış açısıyla kendimizi ifade edebilmenin önemini vurgulayacağız. Çünkü sağlıklı iletişimin temel koşullarını farkında olmak ilişkilerimizi kurmak için de oldukça önemlidir.

Control freak hastalığı | Kontrol deliliği nasıl aşılır?

Hayatınızda olup bitenler gibi çevrenizde olup biten şeyleri de kontrol ettiğinizi mi fark ediyorsunuz? İşler beklediğiniz gibi gitmediğinde panik atak, aniden sinirlenme, huzursuzluk veya alınganlık? Bir control freak söz konusu olduğu zaman stres ve kontrol etme veya yönetme takıntısı hem (farketmese de) kişiyi hem de çevresindekileri yorar. Kontrol takıntısına sahip olduğunu düşünüyorsan doğru yerdesin! Control freak hastalığı nedir? Hayatınızı nasıl etkiler? Olumlu ve olumsuz yanları nelerdir? Hepsini fark etmenize yardımcı olacak bir içerikle karşınızdayım.

İhanet nedir? Kazık yediğinizde tavrınız ne olmalı?

İster arkadaştan gelsin ister sevgiliden, ihanet son derece acı vericidir. Özellikle de yakın insanlardan geliyorsa... Kazık yemek, hayal kırıklığı, öfke, haksızlığa uğramışlık gibi çok yoğun ve olumsuz duyguları tetikler, dolayısıyla sağlıklı düşünmek zorlaşır. Kendinizi ve özgüveninizi yeniden nasıl inşa edebilirsiniz? İhanete uğradıktan sonra bu zorlukların üstesinden gelmek için 5 ipucumuz.

Dişil enerji nedir? Dişil enerjiyi yükseltme yolları

İnsanlar da dahil olmak üzere evrendeki enerji dengesinin oluşturduğu "bütünün" her bir parçasında dişil ve eril enerji mevcuttur. Günümüzün yaşam koşulları, tatmin olma hissimizi başarı, güç ve paraya odakladığı için, biz kadınlar farkında olmadan "eril enerjiye" kapılıyor ve dişil enerjimizi bastırabiliyoruz. Dişil enerji hayatın akışına uyum sağlama ve yaratıcı yönünü kucaklamayı temsil eder. Aynı zamanda duygularımızın ve sezgilerimizin yansıması olarak kabul edilir. Duygularımızın ve sezgilerimizin yansıması olarak kabul gören dişil enerjiyi yükseltmek içsel sürecimiz ile uyum sağlamak ve ruhu beslemek ve yaşam enerjisini yeniden uyandırmak için çok önemli.

Cinsel fanteziler & Psikoloji | Sex fantezileri bize ne söyler?

Hepimizin, sahip olduğumuz hayal dünyasında cinsel fantezileri vardır. Cinsel yaşam her ne kadar toplumumuzda tabu olarak görülse de kişide cinsel uyarılmayı tetikleyen fantezilerin olması gayet normal ve sağlıklı. Kişinin hayal ve zevk dünyasına kalmış olan bu fanteziler kişiden kişiye değişse de, bir takım yaygın cinsel fanteziler mevcut. Çünkü cinsel fantezilerin çoğu aslında psikolojik ihtiyaçlarla ilişkili. Ait olmak, sahip olmak, beğenilmek, arzu ve heyecan... Bu yazıda en yaygın 9 cinsel fantezi ve psikolojik açıklamaları var.

En Yaygın Sex Fantezileri | 7 cinsel fantezi kategorisi

Öncelikle sex fantezileri tamamen normaldir. Herkesin cinsel fantezileri olduğunu söyleyerek söze başlayalım. Evet, tüm insanların cinsel isteği bulunur ve tabu olan cinsel istekler maalesef çok dile getirilmese de herkes bu alanda fantezilere kapılır. Kimileri tarafından sapkınlık olarak kabul görse de herkesin cinselliğini keşfetme arzusu vardır ve bu bir özgürlüktür. Golden shower, oral seks cunnilingus, BDSM sahneleri, kostümler, eş değiştirmeler, partnerin üstüne başına boşalmak, grup seks partileri... yanaklarınız yeterince kızardıysa ve gözleriniz büyümeye başladıysa tabusuz sansürsüz, önyargısız, cinsel fanteziler dünyasına kısa bir bakış atalım kendimizi her yönümüzle keşfedip kabul etmeye hazırlanalım.

Ayna teorisi nedir? Psikolojide ayna etkisi

Jacques Lacan’ın ayna teorisine göre, kimliğimizi karşımızdaki kişinin üzerinden yansıtarak inşa ederiz. Dolayısıyla, karşımızdaki insanın sevip sevmediğimiz özellikleri kendi kişiliğimize ait sevdiğimiz ya da sevmediğimiz özelliklerinin yansımaları anlamına gelir. Ayna etkisi, ayna nöronlar sayesinde empati kurmanın bir yolu iken aynı zamanda savunma mekanizması olarak da işlev görebilmekte. Lacan' a göre ayna etkisini anlamak ve bu kavramı bilinçli şekilde kullanmak, günlük ilişkilerimizi önemli bir ölçüde etkileyebilir.

İyi hissetmek için sosyal medyada da sana eşlik edelim mi?

Psikologlar ve Koçlar ile buluşmalardan oluşan RDV Coaching serisini takip edin!

🎧 Spotify

İşe gidip gelirken, yürüyüşe çıkarken, yemek yaparken veya yerken, uyumadan önce veya sabah kahvaltıya eşlik etsin diye... Kendinle biraz kaliteli vakit geçirmek için koçlarla ve psikologlarla her hafta işlediğimiz konuları takip et!

Spotify üzerinden RDV Coaching serimizi Podcast şeklinde takip edebilirsiniz!

🎥 Youtube

Youtube'da boş boş dolanmaktan bıkanlara müjde! Kanala 💜abone ol , 🔔 bildirim zilini aç ve tabii, 👍videoları beğenmeyi ve ✍🏻 bize yorumlardan ulaşmayı unutma!

RDVCoaching serisi video hali!

Ve daha fazlası... Örneğin; Aslı ile Yoga seansları

Ayrıca dergide olup bitenleri Instagram ve Pinterest üzerinden sürekli paylaşıyoruz!

Dergide neler olup bittiğini sosyal medya paylaşımlarımızdan da takip edebilirsin! En sevilen içerikler, günlük mutluluk, destek ve motivasyon dozları! Kısacası kız kardeşlerin asla kaçırmaması gerekenler!

Instagram📸

📍Pinterest